"We kunnen nu meer dan een paar jaar geleden”

Uw gewaardeerde giften maken belangrijke onderzoeken mogelijk. Zoals de studie naar de neuronale stamcellen in het hersenweefsel van Parkinsonpatiënten. Dr. Elly Hol van het Nederlands Instituut voor Neurowetenschappen (NIN) in Amsterdam onderzoekt of het mogelijk is deze stamcellen te stimuleren. Dat zou het ziekteproces namelijk kunnen afremmen. U ziet het: uw bijdrage wordt uitstekend besteed!

Voor wie geen medische achtergrond heeft: stamcellen zijn lichaamscellen die onbeperkt kunnen delen. Ze zijn in staat zichzelf te vernieuwen. Zonder stamcellen kan een mens zich niet ontwikkelen: het zijn de allereerste elementen van alle organen. “Drie jaar geleden ontdekten we het eiwit GFAP-delta, dat specifiek in de stamcellen van volwassen hersenen lijkt voor te komen”, legt Hol uit. “Dankzij de donaties aan de stichting Internationaal Parkinson Fonds, die ons een subsidie toekende, kunnen wij deze cellen nader bestuderen. We gaan neuronale stamcellen volgen tijdens het verloop van de ziekte van Parkinson.” Samen met haar onderzoeksteam bekijkt zij in hersenweefsel van Parkinsonpatiënten of de mate van neurodegeneratie verband houdt met het aantal neuronale stamcellen. “We willen erachter komen of iemand met een zware vorm van de ziekte, meer of minder stamcellen heeft dan iemand met een lichte vorm. En hoe we deze cellen kunnen stimuleren. Om dit aan te kunnen tonen, ontwikkelden we zelf een antilichaam tegen GFAP-delta in ons lab.” Daarnaast onderzoekt Hol met een celkweekstudie of de cellen die het GFAP-delta-eiwit maken, daadwerkelijk nieuwe zenuwcellen kunnen vormen.

Hersenen doneren

Voor haar onderzoeken maakt Hol gebruik van hersenweefsel van Parkinsonpatiënten – en van ‘gezonde’ mensen, om controles uit te voeren. Dit weefsel komt van de Nederlandse Hersenbank, die met het NIN in hetzelfde pand huist. “De hele wereld mag hier weefsel aanvragen. Voor ons is het natuurlijk ideaal om zoveel kennis in de buurt te hebben. Al is er altijd een tekort aan hersenen van Parkinsonpatiënten. Ik hoor dat artsen er moeite mee hebben om patiënten te vragen hun hersenen te doneren. Ik vraag iedereen – patiënt of niet – zonder schroom: vul het hersencodicil in! Het is zó belangrijk om meer inzicht te krijgen in Parkinson.”

Cellen activeren

Wie weet zijn stamcellen ooit via een pil te stimuleren. “Dat is toekomstmuziek, maar wel een streven. En als je nog breder kijkt dan Parkinson: stel dat we cellen zo kunnen activeren dat er geen transplantatie meer nodig zou zijn. Dan heb je ook geen zorgen meer over het afstoten van donororganen. Dat zou geweldig zijn. We kunnen nu echt al zoveel meer dan een paar jaar geleden, de mogelijkheden nemen exponentieel toe. Met de royale giften van donateurs kunnen we enorme stappen maken.”
 
Dr. Elly Hol

• studeerde Medische Biologie aan de Universiteit Utrecht
• deed promotieonderzoek aan het onderzoekslaboratorium Neurologie UMC en aan het Rudolf Magnus Instituut voor Neurowetenschappen (proefschrift: On the mechanisms of action of ACTH-related neuroprotective and neurotrophic peptides)
• volgde een post-doc studie in Martinsried, Duitsland aan het Max Planck-instituut voor neurobiologie over identificatie van genen geassocieerd met neuroregeneratie
• deed onderzoek aan en was staflid bij het Nederlands Instituut voor Hersenonderzoek in Amsterdam, over RNA-mutaties in de ziekte van Alzheimer
• is nu hoofd van de onderzoeksgroep Cellular Quality Control bij het Nederlands Instituut voor Neurowetenschappen in Amsterdam